U treft aan een samenvatting van het gehouden kwaliteitsonderzoek onder de deelnemers van stichting De Boei in 2007. Op aanvraag kunt u het gehele verslag toegestuurd krijgen, per post of per mail.





Inleiding

Stichting ‘De Boei’ is een hulpverleningsorganisatie, welke werkt voor mensen met een psychiatrische en/of psychosociale achtergrond in Eindhoven en de Kempen. Het aanbod van Stichting De Boei omvat dagactiviteiten, ondersteuning bij sociale contacten, scholing, werkprojecten, arbeidsrehabilitatie en trajectbegeleiding.
Voor de deelnemers is Stichting De Boei een organisatie die hen helpt bij hun herstel en bij hun integratie in de samenleving. Met het hulpaanbod van De Boei worden zij ondersteund bij hun dag te structureren, hun sociale contacten te ontwikkelen en activiteiten te ontplooien. Deelnemers zijn afkomstig van andere hulpverleningsorganisaties.
Stichting De Boei beheert in Eindhoven en de Kempen meerdere inloopvoorzieningen en activiteitenprojecten voor de doelgroep. De inloopvoorzieningen bevatten naast ontmoetingsactiviteiten ook activiteiten gericht op hobby, educatie, dagbesteding en arbeid. Deelnemersparticipatie staat hoog aangeschreven in de organisatie. Actieve participatie van de doelgroep in activiteiten en dagelijkse werkzaamheden wordt gestimuleerd en er is een groeiend aantal deelnemergestuurde activiteiten en projecten binnen Stichting De Boei.
Stichting De Boei heeft locaties in Eindhoven, Eersel, Valkenswaard, Geldrop en Veldhoven. Verder is er een zorgboerderij en een inloop in Eersel, Bladel en Best. Projecten van De Boei zijn ondermeer de Klussenbus, De Boei Contact, de RunBus, Boei&deKunst. De Brulboei is het regelmatig verschijnende informatie- en mededelingenblad van Stichting De Boei. Bij De Boei zijn ruim 1000 deelnemers ingeschreven. Veel van hen doen vrijwilligerswerk bij De Boei.
Deelnemers van De Boei maken in de regel gebruik van verschillende producten van De Boei. Het aanbod is gevarieerd en deelnemers worden in staat gesteld om aan dát pakket activiteiten deel te nemen wat hen het best past.

Kwaliteitsonderzoek

Kwaliteit kan op verschillende manieren gemeten worden. In dit onderzoek kijken we naar de kwaliteit van De Boei vanuit deelnemersperspectief. Informatie over de kwaliteit vanuit deelnemersperspectief interesseert vele partijen, ieder op hun eigen manier. Dat geldt voor de deelnemers, de begeleiders en medewerkers, de vrijwilligers, het management, de verwijzers, de zorgverzekeraars en de gemeentelijke overheden. De kwaliteit van De Boei beschouwen wij in dit kwaliteitsonderzoek als het resultaat van verschillende zaken. Kwaliteit wordt niet alleen gerealiseerd door de medewerkers, maar ook door de deelnemers. Zorg is een coproductie van zorgvragers en zorgaanbieders en beiden hebben eigen verantwoordelijkheid voor een goede zorg. Kwaliteit is afhankelijk van de inspanningen van allen en ook van de samenwerking tussen beiden.
Vervolgens wordt kwaliteit ook bepaald door de effectiviteit: helpt De Boei inderdaad bij waar zij voor bedoeld is en helpt zij inderdaad bij de doelstellingen die de deelnemers in hun begeleidingsplannen hebben staan?



Om de kwaliteit te kunnen bepalen hebben we daarom vragen gesteld over de volgende vijf onderwerpen:de behoeften van de deelnemersde kwaliteit van het aanbodde kwaliteit van de samenwerking tussen deelnemers en begeleidersde kwaliteit van de eigen rollen van de deelnemersde effectiviteit
Over elk van deze onderwerpen hebben we een beperkt aantal gesloten vragen gesteld. We hebben een kort en snel onderzoek willen doen, waarbij we niet al te veel vragen wilden stellen en niet al te gedetailleerd op allerlei zaken wilden ingaan. Het ging om de hoofdlijnen.
Naast de gesloten vragen hebben we twee open vragen gesteld:

Kunt u aangegeven wat De Boei voor u betekent?

en

Als u er naar streeft om aan het werk te gaan, wat heeft u dan nodig van De Boei? Wanneer u niet streeft naar betaald werk, wat is dan uw streven? Wat kan De Boei daarin voor u betekenen?

Uitvoering

Concreet hebben we samen met een projectgroep van deelnemers en de medewerkster deelnemersparticipatie van Stichting De Boei, Dorine van den Berk, een vragenlijst opgesteld. Deze is vervolgens in een speciale uitgave van De Brulboei per post verspreid onder alle deelnemers van alle locaties. Dit is begin november 2007 gebeurd. De deelnemers hadden tot eind november 2007 de tijd om de vragenlijst in te vullen en in te leveren in een doos welke op elk van de locaties was neergezet. In totaal hebben 93 deelnemers aan de vragenlijst meegedaan. De vragenlijst was anoniem. Deelnemers hebben ze zelf ingevuld en zijn daarbij niet door begeleiders geholpen. Als deelnemers dat wilden, konden zij meedingen naar een prijs van 50 euro en twee prijzen van 25 euro. Daarvoor moesten zij hun naam en adresgegevens opgeven. Deze gegevens zijn losgemaakt van de vragenlijsten. De antwoorden zijn anoniem verwerkt en de privacy van de deelnemers is in de onderzoeksprocedure verzekerd.



De deelnemers

Er hebben 93 deelnemers van De Boei deelgenomen aan deze kwaliteitstoetsing, 50 mannen en 43 vrouwen.

40 deelnemers komen uit de stad Eindhoven en 51 deelnemers uit verschillende dorpen rondom Eindhoven.

Conclusies en aanbevelingen

Dit onderzoek is gedaan onder een relatief kleine groep van 93 deelnemers van De Boei in november 2007. De antwoorden achten wij representatief voor de hele groep van De Boei. Op basis van dit onderzoek kunnen slechts enkele uitspraken gedaan worden over afzonderlijke projecten en vestigingen, omdat het totaal aantal deelnemers dat heeft meegedaan uit sommige projecten en vestigingen daarvoor te klein is. De drie belangrijkste opmerkingen die we over afzonderlijke projecten en vestigingen hebben gemaakt zijn:
- In Eindhoven is de groep deelnemers heterogener en daardoor komen er iets meer spanningen voor die om aandacht vragen.
- In Geldrop zijn de openingstijden iets te beperkt.
- De computer- en internetfaciliteiten in de verschillende vestigingen kunnen verbeterd worden.

De behoeften van de deelnemers en hun verwachtingen ten aanzien van De Boei liggen voor een groot deel op het gebied van sociale contacten en activering. De sociale contacten en de activiteiten helpen de deelnemers om stabieler in het leven te staan en nieuwe ambities te hebben. Er is behoefte aan meer aanbod in het weekend. Verder is het ook belangrijk om individuele aandacht te hebben en niet alleen projecten en gezamenlijke activiteiten aan te bieden.
Uiteindelijk zijn er redelijk veel mensen die wensen hebben om nieuwe en verdere stappen te maken, ook richting betaald of vrijwilligerswerk. Er is veel behoefte aan cursussen en aan meer contacten in de samenleving, buiten De Boei.

Gezien hun behoeften en wensen, zijn de deelnemers wel tevreden over het aanbod van De Boei, maar het is niet altijd duidelijk op welke manier ze in De Boei werken aan hun ‘herstel’.
Wat betreft de randcondities zijn er wel enkele verbeteringen nodig in het aanbod. De organisatie is niet altijd goed. De openingstijden zijn niet voor alle deelnemers adequaat en wat betreft de veiligheid is er voor een aantal deelnemers, met name op de locatie in Eindhoven ook wel iets meer aandacht nodig.

De deelnemers van De Boei worden voortdurend aangesproken op hun eigen verantwoordelijkheid en ze krijgen ook ruim de gelegenheid die te nemen. Eén van de manieren om dat te doen is om als er iets niet goed gaat te? aan de orde te stellen. Het blijkt dat veel deelnemers dan toch niet weten hoe ze dit moeten doen, met name wanneer er kritiek is op een begeleider of vrijwilliger.

Het goede bericht is vervolgens dat de deelnemers heel erg positief zijn over de samenwerking met begeleiding en vrijwilligers. Kritiek, klachten of slechte ervaringen zijn vaak individueel of situatiegebonden Als een deelnemer kritiek heeft en dan niet weet wat die daar mee kan in De Boei, naar wie die toe moet of wat te doen als er niets mee gedaan wordt, dan moet daar toch iets op gevonden worden. Anders is het een wassen neus als deze deelnemers ook op hun verantwoordelijkheid worden aangesproken.

De effectiviteit van De Boei, tegen het licht gehouden van de doelstellingen en behoeften van de deelnemers, is redelijk goed. Met behulp van De Boei maken veel mensen stappen vooruit in hun herstel. Natuurlijk gaat dit met vallen en opstaan. Veel mensen hebben helemaal geen gemakkelijk leven. Daarbij komt dat de samenleving ook lang niet altijd voor ze open staat. Mensen willen graag de stap of kleine stapjes naar buiten maken, maar dat is niet gemakkelijk. De Boei stimuleert ze wel, maar dat is niet genoeg. Het vergt ook een actieve kwartiermakersrol van De Boei om de samenleving inclusiever te maken. Als De Boei daar geen energie insteekt dan dreigt toch dat De Boei alleen met haar eigen aanbod bezig is en dat deelnemers afgeremd worden en ingesloten worden in een nieuwe veilige haven.

De deelnemers willen niet ingesloten worden. Op allerlei manieren zijn zij met de grotere wereld bezig. Uit de antwoorden op de open vragen blijkt hoe zij dat doen. Het valt op hoeveel mensen hun visie op een zinvolle dagbesteding invulling willen geven door sociale activiteiten, iets voor anderen betekenen, soms ook in betaald werk. Die stap met de deelnemers maken blijft de bredere en grotere uitdaging voor De Boei.



Het Instituut voor Gebruikersparticipatie en Beleid (IGPB)
Harrie van Haaster
Sara Adams

april, 2008